Koppeling strategie en risico's

Eneco heeft belangrijke doelstellingen die zij nastreeft, vastgelegd in zogenaamde key performance indicators (kpi's). Een overzicht van deze kpi's is te vinden bij Strategische kpi's.

In onderstaand overzicht zijn de belangrijkste strategische risico's en de bijbehorende beheersingsmaatregelen weergegeven. Vervolgens benoemen wij ook de meer algemene risico's die zijn onderverdeeld in markt- en reguleringsrisico's enerzijds en financiële en operationele risico's anderzijds. Omdat de belangrijkste risico's hier het uitgangspunt vormen, worden de strategische KPI's waarbij geen koppeling is met die risico's hier niet genoemd. Een uitgebreide toelichting op de wijze waarop ons Risicomanagement is ingericht is te vinden in het hoofdstuk Governance, onder Risicomanagement . Daar gaan wij ook uitgebreider in op risicobereidheid.

KPI 7: Duurzame elektriciteitsproductie ten opzichte van de totale retailleveringsportfolio (in %)

Risico

Toelichting

Risicobeperking

Lage CO2-prijzen en wijzigende subsidieregimes

Er kan vertraging optreden in de uitvoering van onze duurzame strategie als gevolg van overheidsbeleid, zoals wijzigende subsidiesystemen en blijvend lage CO2-prijzen. Doordat in Europees verband er teveel CO2-certificaten zijn uitgegeven, is de prijs ervan laag. Investeringen in windenergie, biomassa en geothermie kennen lange projectontwikkeltijden. Vaak veranderende subsidieregimes zorgen voor extra onzekerheden. Beide factoren remmen de ontwikkeling van en investeringen in duurzame energie.

Langs verschillende wegen proberen wij overheden te overtuigen van het belang van een stabiel investerings- en financieringsklimaat met een gelijkwaardig speelveld tussen verschillende (duurzame en fossiele) technologieën. Daarnaast spreidt Eneco haar duurzame investeringen over meerdere landen en subsidieregimes.

KPI 10: Gemiddelde onderbrekingsduur energietoevoer (in minuten)

Risico

Toelichting

Risicobeperking

Operationele integriteit van netwerken.

De levering van energie valt tijdelijk weg door storingen in netwerken­

De hoogste prioriteit bij de elektriciteits- en gasnetwerken ligt bij het voorkomen van leveringsonderbrekingen. Wij zetten technologie in die zwakke schakels indentificeert waardoor we uitval kunnen voorkomen. Dat gebeurt bijvoorbeeld door verbetering van de stationsautomatisering voor netbesturing, het vervangen van storingsgevoelige componenten en het voorkomen van graafschade. We plaatsen storingsverklikkers waarmee we een defect snel kunnen localiseren. Dit alles leidt tot een kortere storingsduur. Voor de gasnetten vervangen we verouderde brosse leidingen. Daarnaast is er bijzondere aandacht voor vervanging van onderdelen die niet meer leverbaar zijn en voor de veiligheid in de netwerken voor openbare verlichting.

KPI 13: LTIR groep

Risico

Toelichting

Risicobeperking

Veiligheid bij bouw en operatie van productie­faciliteiten en energie-infrastructuren.

We hebben ruime veiligheidservaring met (werkzaamheden aan) energie-infrastructuren en technische installaties. Investeringen in de nieuwe vormen van de duurzame productie zoals biomassa installaties of windparken op zee brengen echter nieuwe veiligheidrisico’s met zich mee.

Wij hechten veel belang aan een goed veiligheidsbeleid en werken hard aan onze veiligheidsorganisatie. Op onze veiligheidsprocedures voeren wij continu proactieve controles uit. Ook door ons ingeschakelde (onder)aannemers vallen onder deze regels en controles. Onlangs hebben we naast de Lagging parameters ook Leading parameters ontwikkeld. Deze parameters helpen ons om mogelijke veiligheidsincidenten vroegtijdig te signaleren en te analyseren. Raad van Bestuur en het management doen werkplekinspecties. Bij alle reguliere overleggen staat Veiligheid als eerste punt op de agenda.

KPI 17: Credit rating

Risico

Toelichting

Risicobeperking

Wet Onafhankelijk Netbeheer en gedwongen splitsing

Het Hof van Justitie van de Europese Unie heeft in zijn uitspraak van 22 oktober 2013 bepaald dat het groepsverbod, verbod op nevenactiviteiten en privatiseringsverbod beperkingen van het vrije kapitaalverkeer zijn die rechtvaardiging behoeven. Volgens het Hof moeten de beperkingen geschikt zijn om de door de Nederlandse Staat nagestreefde doelstellingen te bereiken en mogen deze niet verder gaan dan noodzakelijk voor de verwezenlijking van de beoogde doelstellingen. Het is aan de Nederlandse rechter om dit na te gaan.

De ontwikkeling van duurzame (decentrale) productie van energie en slimme energienetten (die nodig zijn voor teruglevering) zijn nauw met elkaar verbonden. Vanuit de geïntegreerde Eneco Groep kunnen wij sturing geven aan deze factoren, die beide nodig zijn voor het verduurzamen van energie. Een gedwongen splitsing zal de ontwikkeling van een duurzame energievoorziening vertragen.

Het voorkeursscenario van Eneco is het terugdraaien van het proces van splitsing en het definitief onverbindend worden van de wettelijke bepalingen over het verplichte groepsverbod (die thans niet geldig zijn op grond van de eerdere uitspraak van het Hof Den Haag). De rechtszaak wordt met dit doel door Eneco vervolgd. Daarnaast pleit Eneco, in het licht van de maatschappelijke uitdagingen om energie schoon, betrouwbaar en betaalbaar te houden, in de politiek voor heroverweging van de uitgangspunten die jaren geleden tot keuze voor deze wetgeving hebben geleid.
In het financieel sturingskader simuleren we de effecten van mogelijke splitsing om te kunnen anticiperen op mogelijke gevolgen. Groei van ons bedrijf is belangrijk om na een eventuele splitsing twee robuuste bedrijven te behouden.

Overige toprisico's

Markt- en reguleringsrisico's

Risico

Toelichting

Risicobeperking

Ontwikkeling van productiemarges

De recessie en de situatie van vraag en aanbod in de energiemarkten hebben geleid tot ongewenst lage productiemarges. Met name de spark spreads voor gasgestookte centrales zijn van een dermate laag niveau, dat wij deze centrales op dit moment niet rendabel kunnen inzetten.

Op lange termijn is de gascentrale nodig, naast onze productiecapaciteit uit wind en zon, vanwege de flexibiliteit van de productie. Eneco heeft in haar investeringsstrategie gekozen voor de meest flexibele gascentrale, die als eerste kan profiteren van een stijgende behoefte aan productievermogen dat fluctuaties in windaanbod en klantvraag kan opvangen. Op korte termijn verwachten we dat de inzet beperkt zal zijn. Daarom is de capaciteit tijdelijk met 50 procent beperkt door één van de twee generatoren tegen vergoeding over te dragen aan een andere partij totdat een nieuwe weer wordt geplaatst.

Chinese walls tussen energiebedrijf en netwerkbedrijf

Volgens de wet op onafhankelijk netbeheer (de WON) zijn netbeheerders verplicht klantgegevens geheim te houden. Als een netbeheerder voor het verwerken van klantgegevens gebruik maakt van een externe partij, zoals een shared service center, dient hij daar zogenaamde 'Chinese walls' voor in te richten, waardoor klantgegevens van de netbeheerder niet bij andere partijen terecht kunnen komen.

Stedin en Eneco maken gebruik van een shared service center. Daarbij hebben we continu aandacht voor de beheersmaatregelen die een adequate afscherming van de gegevens van onze klanten moeten borgen. Deze maatregelen toetsen we periodiek en onafhankelijk. De gebeurtenissen bij andere beboete netbedrijven zijn voor ons aanleiding voor een hernieuwde toetsing, waarbij we het recent toegepaste normenkader van de ACM (Autoriteit Consument & Markt) als uitgangspunt gebruiken. De uitkomsten van deze toetsing hebben we proactief met de ACM gedeeld.

Inmiddels is al een aantal verbeteringen aangebracht. Afgesproken is met de ACM dat de voortgang op de door ons voorgestelde verdere verbeteringen met hen zal worden gedeeld.

Financiële en operationele risico's

Risico

Toelichting

Risicobeperking

Business Continuity

­

­

Uitval van onze ICT-systemen kan bij onze klanten leiden tot onjuiste facturen en verlaagde service doordat gebouwen en medewerkers niet inzetbaar zijn. Dit kan leiden tot reputatieschade. Ook kunnen wij financiële schade lijden als systemen waarmee wij in energie handelen het laten afweten. 

Assurance activiteiten, zoals audits en certificering. De aan energiehandel gerelateerde activiteiten draaien op een apart, dubbel uitgevoerd ICT-platform. Een taskforce Cyber Security ziet onder meer toe op adequate ICT-beveiliging. Ook worden alle ICT security incidenten als onderdeel van veiligheid besproken met andere netbeheerders om inzicht te hebben in ons eigen kostenniveau.

Regulering en operationele integriteit van assets

Het maximale tarief dat wij als netbeheerder in rekening mogen brengen is onvoldoende om alle kosten en investeringen voor een betrouwbaar netwerk mee te financieren (tarifering van het gereguleerde domein). De netbeheeractiviteiten hebben een langetermijnkarakter en hebben behoefte aan een voldoende en voorspelbare tariefstelling. Onverwachte afwijkingen leiden tot een onzeker investeringsklimaat.

Wij nemen deel aan benchmarks. Het management is proactief binnen overlegorganen en richting overheidsinstanties om tot een regulering te komen die passend is bij de noodzakelijke lasten en investeringen.

Counterparty risico op banken in het kader van lease-and-leaseback transacties

Uit hoofde van de afgesloten lease-and-lease-back transacties houdt Eneco posities aan in de vorm van deposito’s bij een drietal Europese banken. Op balansdatum ging het om een bedrag van USD 575 mln (2012: USD 1,8 miljard). Eneco is blootgesteld aan het hieraan verbonden tegenpartijrisico (counterparty risk).

Alle betrokken partijen hebben een rating van Standard & Poor’s en/of Moody’s behorend tot het ‘investment grade segment’. Wij beoordelen frequent het tegenpartijrisico. Waar mogelijk ontbinden we cross-border leasetransacties. In 2013 hebben we 8 transacties vroegtijdig beëindigd. Hierdoor hebben wij het counterparty risico op banken met USD 1,2 miljard gereduceerd.

Kredietwaardig­heid tegenpartijen 

Eneco is alert op financiële schade als gevolg van het niet nakomen van verplichtingen van handelspartners, producenten en klanten.

Beperkte mandaten zijn per soort transactie gedefinieerd in de authority manual. Vooraf worden credit checks uitgevoerd op tegenpartijen. Uitstaande posities worden regelmatig geëvalueerd.